Model van een scheprad

anoniem, 1834

Model van een scheprad met negen bewegende borden. Het model is zwart en wit beschilderd. Een excentrisch wiel, lopend op drie kleine wielen tegen de scheepswand, beweegt de borden, die ieder op een eigen as gemonteerd zijn. Het model kan met een zwengel bewogen worden. Schaal 1:20 (afgeleid).

  • Soort kunstwerkdemonstratiemodel
  • ObjectnummerNG-MC-536
  • Afmetingenmodel: hoogte 30 cm x breedte 38 cm x diepte 25,7 cm, capsule: hoogte 34 cm x breedte 62,5 cm x diepte 43,5 cm
  • Fysieke kenmerkenhout, messing en ijzer

Identificatie

  • Titel(s)

    Model van een scheprad

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-536

  • Beschrijving

    Model van een scheprad met negen bewegende borden. Het model is zwart en wit beschilderd. Een excentrisch wiel, lopend op drie kleine wielen tegen de scheepswand, beweegt de borden, die ieder op een eigen as gemonteerd zijn. Het model kan met een zwengel bewogen worden. Schaal 1:20 (afgeleid).

  • Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    • modelmaker: anoniem, Nederland
    • naar ontwerp van François Wathier, Nederland

  • Datering

    1834

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout, messing en ijzer

  • Afmetingen

    • model: hoogte 30 cm x breedte 38 cm x diepte 25,7 cm
    • capsule: hoogte 34 cm x breedte 62,5 cm x diepte 43,5 cm

Toelichting

  • Dit model werd in 1834 ontworpen en gemaakt door Francois Wathier, machinist van het stoomschip Suriname, naar de schepraderen van het Franse stoomschip Estaphette, varend tussen Rotterdam en Duinkerken. Het doel van het ontwerp was het verkrijgen van een vertikale stand van de borden op het moment dat zij het water ingaan en weer uitkomen, wat de trilling van de raderwielen sterk verminderde. Ondanks de aanbeveling van SBN A.C. Twent werd Wathiers ontwerp te licht bevonden en werd gekozen voor de Franse en Engelse ontwerpen (NG-MC-538 & 539). Precies hetzelfde principe in een iets andere uitvoering is te zien op een prototype model van een raderstoomboot uit 1784 van de Fransman Le Comte De Jouffroy D'abbans in het Musée de la Marine in Parijs.

Dit werk gaat over

  • Onderwerp

Verwerving en rechten

  • Copyright

    Publiek domein

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Documentatie

    • J.M. Dirkzwager, 'Problemen en oplossingen bij de ontwikkeling van de stoomvaart in Nederland', Erfgoed van industrie en techniek 1 (1992) nr. 3, p. 74-90, afb. p. 79.
    • J.M. Dirkzwager, 'De Nederlandse marine als pionier in de technische ontwikkeling. De radervoortstuwing in het tweede kwart van de 19de eeuw', Tijdschrift voor zeegeschiedenis 10 (1991) nr. 1, p. 41-58, afb. 10 [afb. 9 en 10 zijn omgedraaid].

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!

anonymous

Model of a Paddle Wheel

Netherlands, Netherlands, 1834

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-536

Entry

Polychromed model of a feathering wheel with nine moving paddle boards.

The model is painted black and white. An eccentric wheel mounted on three small wheels against the hull, moves the boards which are each fitted on a separate axle. The model can be operated by means of a handle.

The incorrect catalogue number 537 was attached to the model. This model was made in 1834 by Suriname engineer1J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 536. François Wathier (1804-1862), who copied the design of the wheels of the French paddle steamer Estaphette that sailed between Rotterdam and Dunkirk.

The purpose of the design was to ensure that the paddle boards were always in a vertical position when entering and coming out of the water, which greatly reduced the vibrations of the paddle wheel. The design, although supported by Rear Admiral Anthony Cornelis Twent (1771-1852), was judged too light and rejected in favour of the British (NG-MC-538) and French (NG-MC-539) designs.

An identical principle executed in a slightly different manner can be seen on a prototype model of a paddle steamer of 1784 by the French Count De Jouffroy d’Abbans (1751-1832) in the Musée national de la Marine in Paris.2Paris, Musée national de la Marine, inv. no. MnM 23 MG 1, see F. Chapelay (ed.), Trésors du Musée national de la Marine, Paris 2006, p. 76.

Scale (derived) 1:20.

Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 536; Histoire de la marine 1934, pp. 314-15; J.M. Dirkzwager, ‘De Nederlandse Marine als pionier in de technische ontwikkeling. De radervoortstuwing in het tweede kwart van de 19de eeuw’, Tijdschrift voor Zeegeschiedenis 10 (1991), no. 1, pp. 41-58, p. 51, fig. 10 (figs. 9-10 mixed up); J.M. Dirkzwager, ‘Problemen en oplossingen bij de ontwikkeling van de stoomvaart in Nederland’, Erfgoed van Industrie en Techniek 3 (1992), pp. 74-90, p. 79; A.J. Hoving, ‘Early Dutch Paddlewheelers’, Model Shipwright 79 (1992), pp. 59-63; J. Gay, ‘La machine à vapeur et ses implications lors de son introduction dans la Marine’, Neptunia 220 (2000), pp. 22-32

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'anonymous, Model of a Paddle Wheel, Netherlands, 1834', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20053796

(accessed 21 mei 2026 18:23:08 UTC+0).

Footnotes

  • 1J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 536.
  • 2Paris, Musée national de la Marine, inv. no. MnM 23 MG 1, see F. Chapelay (ed.), Trésors du Musée national de la Marine, Paris 2006, p. 76.