Het leggen van den eersten steen door Z.M. den Koning aan de spoorwegbrug te Zutphen op den 22.n October 1861

Het leggen van den eersten steen door Z.M. den Koning aan de spoorwegbrug te Zutphen op den 22.n October 1861 (title on object)

NG-1988-18

Ceremonie van het leggen van de eerste steen voor de spoorbrug te Zutphen, verricht door koning Willem III op 22 oktober 1861. Het gezelschap onder een soort overkapping versierd met slingers en wapens, centraal een stellage met de eerste steen, links daarvan ondertekent de koning een acte dat bij de eerste steen ingemetseld wordt. Voorstelling van gezelschap onder versierde bogen, met feesttribune. Over gehele breedte is rij ronde palen / masten te zien, met guirlandes omwikkeld, en op hoger niveau met dwarsbalken, ook met guirlandes. Geheel boven zijn halfronde palen. Tezamen vormen de palen een soort ereboog, waarover guirlandes hangen gedrapeerd en waaraan wapens en vaandels zijn bevestigd. Hieronder staat een grote menigte mensen, voornamelijk heren, deels in kostuum en verschillende met onderscheidingstekens. Geheel rechts vooraan groep huzaren met muziekinstrumenten (in ruste...). Centraal staat groepje heren, met in hun midden man in uniform met steek op en ganzenveer in rechterhand, linkerhand rustend op driepotige lessenaar, waarop rol papier, grotendeels over de rand van lessenaar hangend. Achter hem rij heren in uniform, ministers en andere hoogwaardigheidsbekleders (zie voor namen legenda). Rechts van lessenaar staat een klein platform van opgestapelde bakstenen. Op platvorm is (slechts ten dele) rechthoekige steen te zien, schuin staand/hangend aan kabels in takel. Deze takel bestaat uit drie masten met guirlandes, schraag tegen elkaar aan staand, met katrol bovenin hangend. Rechts van platform staat gietijzeren werktuig, waarmee de kabels kunnen worden op- en afgewonden (met tandradwielen). Op voorgrond l.o. drietal kinderen, achter struik en siervaas op sokkel, met bloemen erin. Op achtergrond tribune met in twee rijen zittend groep vrouwen. Tussen linker- en rechtertribune staat onder baldakijn stoel met rijk versierde leuningen en wapen op bekleding, met aan weerszijden nog een stoel. Boven balkdakijn hangt wapenschild met rijkswapen, geflankeerd door vaandels met gekroonde W. Wapens, hangend in masten, voor, van links naar rechts: - rijkswapen, in volledige uitvoering, met aan beide zijden twee vlaggen; - wapenschild met wapen van provincie Holland; - wapenschild met wapen van provincie Groningen. Achter (ten dele zichtbaar), van links naar rechts: - wapenschild met wapen van provincie Utrecht; - wimpel met rechts daarvan wapen van stad Zutphen; - rijkswapen boven baldakijn (zie beschrijving hierboven); - wapenschild met wapen van stad Arnhem; - wapen van provincie Gelderland (vermoedelijk: slechts de rechterhelft is zichtbaar).

collector's mark: Lugt 2228

FMH 7315

• printmaker: Wilhelmus Cornelis Chimaer van Oudendorp (mentioned on object), The Hague
• printer (person): Samuel Lankhout (mentioned on object), The Hague
• opgedragen aan: Floris Adriaan van Hall (mentioned on object), Netherlands

1861

toonlithografie in zwart met een toonblok in grijs

height 658 mm x width 845 mm

De spoorwegaanleg in Nederland verliep in de jaren '40 en '50 van de 19e eeuw moeizaam. Dit leidde in het parlement uiteindelijk tot een crisis in de jaren 1857-1860. Onder ministerie Van Hall-Van Heemstra kwam het tot de wet van 18 augustus 1861 (Staatsblad 45), die totstandkoming van een aaneengesloten net van staatsspoorwegen verzekerde. De aanleg geschiedde door de staat, de exploitatie zou door particulieren geschieden. De aanleg van het staatsnet ging voortvarend van start met de eerstesteenlegging van de spoorwegbrug over de IJssel bij Zutphen.

1861-10-22

purchase 1988-03-16

Public domain

• Frederik Muller, De Nederlandsche geschiedenis in platen : beredeneerde beschrijving van Nederlandsche historieplaten, zinneprenten en historische kaarten, 4 delen, F. Muller, Amsterdam 1863-1882, dl. III (jaren 1795 tot 1879), p. 279, nr. 7315 (ander exemplaar).
• Geschiedenis van de Nederlandse Spoorwegen 1832-1938 / J.H. Jonckers Nieboer - Rotterdam 1938 (in het bijzonder blz. 69 e.v., 97, 383 (afb.))
• AGN, deel X - Utrecht 1955, p. 273-274

To refer to this object, please use the following persistent URL:

https://id.rijksmuseum.nl/200416421