Standaard meter

Kleman & Zoon, J.M. (eigenhandig gesigneerd), 1819

IJzeren meter met twee messing schuiven in een houten doos met groen laken voering. De eerste decimeter is in millimeters ingedeeld. In 1819 gestempeld door de Commissie uit de Eerste Klasse van het Koninklijk Nederlands Instituut.

  • Soort kunstwerkmeter
  • ObjectnummerNG-MC-854
  • Afmetingenhoogte 2,1 cm x breedte 103 cm x diepte 5,5 cm
  • Fysieke kenmerkenhout, messing, ijzer en laken

Identificatie

  • Titel(s)

    Standaard meter

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-854

  • Beschrijving

    IJzeren meter met twee messing schuiven in een houten doos met groen laken voering. De eerste decimeter is in millimeters ingedeeld. In 1819 gestempeld door de Commissie uit de Eerste Klasse van het Koninklijk Nederlands Instituut.

  • Opschriften / Merken

    • stempel, linksboven: ‘1e KLASSE’ Stempel van 5 mm hoog verdeeld in 4 kwadranten
    • stempel, rechtsboven: ‘klimmende leeuw’ Stempel van 5 mm hoog verdeeld in 4 kwadranten
    • stempel, linksonder: ‘10000000’ Stempel van 5 mm hoog verdeeld in 4 kwadranten
    • opschrift, op de meter: ‘J.M. Kleman & Z: / KONINGLYKE INST: NEDERLANDSCH EL / (METER) [...]E 10.000000 INSTITUUT [...]’ diverse keurmerken
    • stempel, rechtsonder: ‘INSTITUUT’ Stempel van 5 mm hoog verdeeld in 4 kwadranten

  • Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    instrumentmaker: Kleman & Zoon, J.M. (eigenhandig gesigneerd), Amsterdam

  • Datering

    1819

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout, messing, ijzer en laken

  • Afmetingen

    hoogte 2,1 cm x breedte 103 cm x diepte 5,5 cm

Toelichting

  • De firma Kleman, die in 1814 de titel 'Koninklijke' verkreeg, had blijkens een advertentie sinds 1812 een copie van de standaard meter in Parijs. In Nederland werd het decimale systeem in 1820 ingevoerd.

Dit werk gaat over

  • Onderwerp

Verwerving en rechten

  • Copyright

    Publiek domein

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Documentatie

    • J. Maclean, Bijdrage tot de geschiedenis der Nederlandse instrumentenmakerijern in de periode 1781-1881. De firma's KLEMAN en VAN EMDEN, (Mededelingen uit het Rijksmuseum voor de geschiedenis van de natuurwetenschappen en van de geneeskunst, "Museum Boerhaave" nr. 152), Leiden 1976, p. 5.
    • 'Meten & Wegen' (83) september 1993, p. 1963
    • 'De Hollandse Cirkel', het tijdschrift voor de Geschiedenis der Geodesie, (3) 2017, p. 132
    • K.M.C. Zevenboom en D.A. Wittop Koning, 'Nederlandse gewichten', 1970, pp. 72/73 en p. 160

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!
  • Standaard meter
  • Standaard meter

J.M. Kleman & Zoon

Standard Metre Rule

Amsterdam, 1819

Inscriptions

  • inscription, on the rule:J.M. Kleman & Z: / KONINGLYKE INST: NEDERLANDSCH EL / (METER) [...]E 10.000000 INSTITUUT [...] various marks
  • stamp:klimmende leeuw
  • stamp:1e KLASSE
  • stamp:10000000
  • stamp:INSTITUUT

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-854

Entry

Iron metre rule with two brass slides in a wooden box lined with green cloth. The first decimetre is subdivided into millimetres.

The Kleman firm, which received the title ‘Koninklijke’ (Royal) in 1814, owned a copy of the Paris standard metre as early as 1812. The Netherlands adopted the metric and decimal system in 1820.

Literature

J.M. Obreen, Catalogus der verzameling modellen van het Departement van Marine, The Hague 1858, no. 854; J. MacLean, Bijdrage tot de geschiedenis der Nederlandse instrumentenmakerijen in de periode 1781-1881. De firma’s Kleman en Van Emden, Leiden 1976 (Mededelingen uit het Rijksmuseum voor de geschiedenis van de natuurwetenschappen en van de geneeskunst ‘Museum Boerhaave’, vol. 152), p. 5; G. van der Ham, De geschiedenis van Nederland in 100 voorwerpen, Amsterdam 2013, pp. 321-24

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'J.M. Kleman & Zoon, Standard Metre Rule, Amsterdam, 1819', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20054004

(accessed 24 mei 2026 20:34:14 UTC+0).