Halfmodel van een drijvende batterij

Rijkswerf Vlissingen, 1867

Gepolychromeerd stapelmodel (stuurboord) van een drijvende batterij, grijs onder en zwart boven de waterlijn. De romp is die van een linieschip van 84 stukken, het onderstuk afgezaagd en van een platte bodem voorzien, de bovenste dekken verwijderd en vervangen door een gepantserde bovenbouw met teruglopend voor- en achterschot: deze bovenbouw heeft een hoog voor- en achtergedeelte met naar binnen hellende daken. Drie geschutpoorten in de zijde en twee bovenelkaar rijen van anderhalve geschutpoorten in het voor- en achterschot (de batterij had zes stukken voor en zes achter). In de tegenover elkaar gelegen binnenschotten van de bovengedeeltes zijn vier schietgaten aan iedere kant aangebracht: de scherpschutters moesten schuin hieruit schieten. Achter een roer.

  • Soort kunstwerkscheepsmodel, halfmodel
  • ObjectnummerNG-MC-1199
  • Afmetingenhoogte 29,3 cm x breedte 137,5 cm x diepte 17,5 cm
  • Fysieke kenmerkenhout

Identificatie

  • Titel(s)

    Halfmodel van een drijvende batterij

  • Objecttype

  • Objectnummer

    NG-MC-1199

  • Beschrijving

    Gepolychromeerd stapelmodel (stuurboord) van een drijvende batterij, grijs onder en zwart boven de waterlijn. De romp is die van een linieschip van 84 stukken, het onderstuk afgezaagd en van een platte bodem voorzien, de bovenste dekken verwijderd en vervangen door een gepantserde bovenbouw met teruglopend voor- en achterschot: deze bovenbouw heeft een hoog voor- en achtergedeelte met naar binnen hellende daken. Drie geschutpoorten in de zijde en twee bovenelkaar rijen van anderhalve geschutpoorten in het voor- en achterschot (de batterij had zes stukken voor en zes achter). In de tegenover elkaar gelegen binnenschotten van de bovengedeeltes zijn vier schietgaten aan iedere kant aangebracht: de scherpschutters moesten schuin hieruit schieten. Achter een roer.

  • Opschriften / Merken

    • opschrift, midden boven, op een ovaal bruin label: ‘JUPITER / Gepantserde drijvende / BATTERY / 18 St:’
    • etiket, rechtsboven: ‘1199’ voormalig inventarisnummer

  • Onderdeel van catalogus

Vervaardiging

  • Vervaardiging

    modelmaker: Rijkswerf Vlissingen, Vlissingen

  • Datering

    1867

  • Zoek verder op

Materiaal en techniek

  • Fysieke kenmerken

    hout

  • Afmetingen

    hoogte 29,3 cm x breedte 137,5 cm x diepte 17,5 cm

Toelichting

  • De Jupiter, drijvende batterij van 18 stukken, lang 57 m, werd voor de tweede maal verbouwd in 1863-1870 naar dit ontwerp. Zij was in 1859-1860 uit het linieschip van 84 stukken De Zeeuw (C. Soetermeer, Vlissingen 1819-1825) geconverteerd tot drijvende batterij. Afgevoerd in 1873.

Dit werk gaat over

  • Persoon

  • Onderwerp

Verwerving en rechten

  • Copyright

    Publiek domein

  • Herkomst

    ...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Documentatie

  • Bruno Johannes Tideman, Memoriaal van de Marine, bevattende opgaven betrekkelijk de afmetingen, constructie, (...) van Nederlandsche oorlogsschepen en omtrent enige havens, dokken, sluizen, werven enz., Amsterdam, 1876-1880, 2de afd., p. 9.

Duurzaam webadres

Vragen?

Ziet u een fout? Of heeft u extra informatie over dit object? Laat het ons weten!

Rijkswerf Vlissingen

Half Model of a Floating Battery

Flushing, 1867

Inscriptions

  • inscription, top centre, on an oval brown label:JUPITER / Gepantserde drijvende / BATTERY / 18 St:
  • label, top right:1199 former inventory label

Provenance

...; transferred from the Ministerie van Marine (Department of the Navy), The Hague, to the museum, 1883

Object number: NG-MC-1199

Entry

Polychromed wooden ‘bread-and-butter’ style half model of the starboard side of a floating battery, mounted on a rectangular wooden backboard, painted yellow.

The side of the ship is sloped vertically above the waterline and painted black. On the flush upper deck is a superstructure with two inclined bulkheads and inward sloping roofs fore and aft. Three gun ports are recessed in the side, and two rows of one-and-a-half gun ports facing forward and aft in the bulkheads. There are four loopholes facing one another in the inner bulkheads of the upper sections. The stern features a small rudder. The hull has a flat bottom and is painted grey below the waterline.

The model represents the (second) conversion of a ship of the line into a floating battery. Above the waterline most of the original sides and rigging were cut away to make way for an armoured superstructure with sloping sides, housing the main battery of 18 guns (six in the sides and a total of twelve guns pointing forward and aft). The loopholes were to be used by marksmen firing their rifles.

Jupiter, an 18-gun floating battery measuring 57 metres in length, was rebuilt for a second time from 1863 to 1870, now to this design. The original ship, the 84-gun ship De Zeeuw built by Cornelis Soetermeer in Flushing from 1819 to 1825, had already been converted to a floating battery from1859 to 1860. It was decommissioned in 1873.1A.J. Vermeulen, De schepen van de Koninklijke Marine en die der gouvernementsmarine 1814-1962, The Hague 1962, pp. 6, 38.

Scale (according to Obreen)2J.M. Obreen et al., handwritten inventory list for items 944 to 1431, 1884, manuscript in HNA 476 RMA, inv. no. 1089, no. 1199. 1:50.

Literature

B.J. Tideman, Memoriaal van de Marine, bevattende opgaven betrekkelijk de afmetingen, constructie, ... van Nederlandsche oorlogsschepen en omtrent enige havens, dokken, sluizen, werven enz., Amsterdam 1876-80, vol. 2, p. 9; J.M. Obreen et al., handwritten inventory list for items 944 to 1431, 1884, manuscript in HNA 476 RMA, inv. no. 1089, no. 1199; A.J. Vermeulen, De schepen van de Koninklijke Marine en die der gouvernementsmarine 1814-1962, The Hague 1962, pp. 6, 38; A. van Dijk, Voor Pampus. De ontwikkeling van de scheepsbouw bij de Koninklijke Marine omstreeks 1860, Amsterdam/The Hague 1987 (Bijdragen tot de Nederlandse Marinegeschiedenis, vol. 4), pp. 71, 93-97

Citation

J. van der Vliet, 2016, 'Rijkswerf Vlissingen, Half Model of a Floating Battery, Flushing, 1867', in J. van der Vliet and A. Lemmers (eds.), Navy Models in the Rijksmuseum, online coll. cat. Amsterdam: https://data.rijksmuseum.nl/20054172

(accessed 24 mei 2026 03:02:12 UTC+0).

Footnotes

  • 1A.J. Vermeulen, De schepen van de Koninklijke Marine en die der gouvernementsmarine 1814-1962, The Hague 1962, pp. 6, 38.
  • 2J.M. Obreen et al., handwritten inventory list for items 944 to 1431, 1884, manuscript in HNA 476 RMA, inv. no. 1089, no. 1199.